Renesans | inne lektury | kontakt | reklama | studia
   
Jesteś w: Ostatni dzwonek -> Lektury -> Renesans

Do fraszek (Fraszki moje) - interpretacja i analiza

© - artykuł chroniony prawem autorskim autor: Karolina Marlęga

Utwór Jana Kochanowskiego pod wiele mówiącym tytułem „Do fraszek” jest zaliczany – ze względu na konstrukcję podmiotu i adresata oraz poruszaną tematykę, do grona fraszek autotematycznych, powszechnie znanych jako „fraszki o fraszkach”. Renesansowy myśliciel zawarł w analizowanym dziele swoje poglądy na temat roli oraz procesu tworzenia tych krótkich, żartobliwych dziełek. Podobnie uczynił także w wierszach: „Na swoje księgi”, „O fraszkach” („Najdziesz tu fraszkę dobrą...”), „Na fraszki” („A cóż czynić?”), „Do swych rymów” („Rymy głupie, rymy nieobaczne”), „O fraszkach” („Próżno mnie do dziewiąci lat swe fraszki chowa”).

Pierwszoosobowy podmiot liryczny, którego można nazwać fraszkopisarzem oraz utożsamiać z Kochanowskim, autorem około trzystu fraszek, w pierwszych słowach zwraca się do swoich dzieł:
„Fraszki nieprzepłacone, wdzięczne fraszki moje
W które ja wszytki kładę tajemnice swoje,
Bądź łaskawie Fortuna ze mną postępuje,
Bądź inaczej, czego snać więcej się najduje”.


W tym świadczącym o zaliczeniu dzieła do liryki inwokacyjnej fragmencie widać, iż autor traktuje swoje utwory niczym dzieci, zwraca się do nich pieszczotliwie („wdzięczne fraszki moje”) i z troską. Tworzenie fraszek jest dla podmiotu możliwością podzielenia się z czytelnikiem swymi tajemnicami, myśl o nich nieustannie wypełnia jego serce, dzięki ich stałej obecności w jego życiu Fortuna jest dla niego łaskawa.

Fraszki są jednak tak sprytnym gatunkiem, iż nawet najbardziej „pracowity” człowiek nie umiałby wyczytać z nich prawdy o życiu Kochanowskiego:
„Obrałliby się kiedy kto tak pracowity
Żeby z was chciał wyczerpać umysł mój zakryty:”.


Osobie, która podjęłaby się tej próby fraszki mają powiedzieć, iż jest to zbędny trud:
„Powiedzcie mu, niech próżno nie frasuje głowy,
Bo się w dziwny Labirynt i błąd wda takowy,
Skąd żadna Aryjadna, żadne kłębki tylne
Wywieść go móc nie będą, tak tam ścieżki mylne”.


Fraszki są niczym labirynt, w którym żadna nić, nawet ta Ariadny, nie naprowadzi naprawdę o ich autorze. Wplecenie nawiązania do mitycznego labiryntu Dedala, wykonanego dla Minosa w celu ukrycia Minotaura po podkreślić złożoność fraszek:
„Na koniec i sam cieśla, który to mistrował,
Aby tu rogatego chłopobyka chował,
Nie zawżdy do wrót trafi, aż pióra szychtuje
Do ramienia, toż ledwe wierzchem wylatuje”.


Cały utwór jest pochwałą fraszek jako gatunku i szansy na ukrywanie największych życiowych tajemnic. Z drugiej jednak strony nie można mieć nadziei, iż dostarczą one informacji na temat prawdziwego życia ich autora – czasami nawet on sam gubi się w labiryncie znaczeń.




Baza studiów
Kim chcesz zostać?

Zobacz inne artykuły:

Kochanowski Jan
Czego chcesz od nas, Panie (Pieśń XXV) - wiadomości wstępne
Czego chcesz od nas, Panie (Pieśń XXV) - interpretacja i analiza
Chcemy sobie być radzi (Pieśń IX) - interpretacja
Chcemy sobie być radzi (Pieśń IX) - analiza
Miło szaleć, kiedy czas po temu... (Pieśń XX) - interepretacja i analiza
Niezwykłym i nie leda piórem opatrzony... (Pieśń XXIV) - kontekst
Niezwykłym i nie leda piórem opatrzony... (Pieśń XXIV) - interpretacja
Niezwykłym i nie leda piórem opatrzony... (Pieśń XXIV) - analiza
Jest kto, co by wzgardziwszy... (Pieśń XIX) - kontekst
Jest kto, co by wzgardziwszy... (Pieśń XIX) - analiza
Jest kto, co by wzgardziwszy... (Pieśń XIX) - interpretacja
Na lipę - kontekst
Na lipę - interpretacja i analiza
Wieczna Myśli (O żywocie ludzkim) - interpretacja i analiza
Na dom w Czarnolesie - kontekst
Na dom w Czarnolesie - interpretacja i analiza
O żywocie ludzkim (Fraszki to wszytko) - interpretacja i analiza
Do gór i lasów - interpretacja i analiza
Na swoje księgi - interpretacja i analiza
Do fraszek (Fraszki moje) - wiadomości wstępne
Do fraszek (Fraszki moje) - interpretacja i analiza
Raki - interpretacja i analiza
O kaznodziei - interpretacja i analiza
O Miłości - interpretacja i analiza
O doktorze Hiszpanie - interpretacja i analiza
Pieśń świętojańska o Sobótce - wiadomości wstępne
Pieśń świętojańska o Sobótce - interpretacja i analiza
Pieśń o spustoszeniu Podola (Pieśń V) - interpretacja i analiza
Treny - geneza, treść i konstrukcja
Tren I (Wszytki płacze, wszytki łzy Heraklitowe...)
Tren IV (Zgwałciłaś, niepobożna śmierci, oczy moje...)
Tren VII (Nieszczęsne ochędóstwo, żałosne ubiory...)
Tren VIII (Wielkieś mi uczyniła pustki w domu moim...)
Tren IX (Kupić by cię, Mądrości, za drogie pieniądze!...)
Tren X (Orszulo moja wdzięczna, gdzieś mi się podziała?...)
Tren XI (Fraszka cnota! - powiedział Brutus porażony...)
Tren XVIII (My, nieposłuszne, Panie, dzieci Twoje...)
Tren XIX (albo Sen)

Sęp-Szarzyński Mikołaj
Epitafium Rzymowi - kontekst
Epitafium Rzymowi - interpretacja i analiza
Sonet V. O nietrwałej miłości rzeczy świata tego - interpretacja i analiza
Sonet I. O krótkości i niepewności na świecie żywota człowieczego - interpretacja i analiza
Sonet III. O wojnie naszej, którą wiedziemy z szatanem, światem i ciałem - interpretacja i analiza

Inne





Tagi: